T6, çözeltiye alınıp yapay yaşlandırılmış durumdur. T651 aynı işlemin ardından gerilme giderme için germe uygulandığını gösterir. 51 eki levha ve plaka için kullanılır; ekstrüde çubuk ve profilde karşılığı 510 ve 511'dir. Her kod mekanik tabloda ayrı okunur.
Kodda ne yazar?
T6 ana işlemi söyler: çözeltiye alma ve yapay yaşlandırma. Sertleştirilmiş bir durumdur (temper kodları).
Sonraki rakamlar ek işlemi gösterir. 51, 510 ve 511 gerilme gidermedir. Su verme sırasında malzemede iç gerilme oluşur. Bu gerilme, işleme sırasında çarpılmaya ve ölçü sapmasına yol açabilir. Germe bu gerilmeyi azaltır.
T6 ile T651 nasıl ayrılır?
| T6 | T651 | |
|---|---|---|
| Çözeltiye alma ve yapay yaşlandırma | Var | Var |
| Germe ile gerilme giderme | Kodda belirtilmez | Var (51) |
| Kullanıldığı form | Ekstrüde ürün; genel kod | Levha ve plaka |
Önemli nokta: "T6" bazen genel ailenin adıdır. Ekstrüde çubuk standardı T6, T6510 ve T6511 satırlarını birlikte yazar. Çünkü bu temperler için minimum değerler aynıdır.
T6511 neyi ekler?
Ekstrüde çubuk ve profilde ürün standardı "51" yerine 510 ve 511 kodlarını kullanır. Kodun iki ana bileşeni vardır: T6 (çözeltiye alma ve yapay yaşlandırma) ve germe ile gerilme giderme. 510 ve 511 arasındaki ayrım (germe sonrası doğrultma durumu) ürün standardında tanımlanır; bu yazı, ayrıntıyı standart metninden teyit edene kadar vermez.
Pratikte kalite sayfasındaki mekanik satır hangi kodu veriyorsa o kod geçerlidir. Örneğin 7075 sayfasında T6, T6510 ve T6511 için aynı minimum satırı yazılıdır.
Hangi ürün formunda?
| Ürün formu | Gerilme giderilmiş kod | Örnek |
|---|---|---|
| Levha, plaka | T651 | 7075-T651 |
| Ekstrüde çubuk, profil | T6510, T6511 | 7075-T6511 |
| Kalite ve temper | Kesit D,S (mm) | Rp0,2 (MPa) | Rm (MPa) | A min. (%) |
|---|---|---|---|---|
| 7075 T6 / T6510 / T6511 | ≤ 25 | en az 480 | en az 540 | 7 |
| 6061 T6 | ≤ 200 | en az 240 | en az 260 | 8 |
| 2024 T8 / T8510 / T8511 | ≤ 150 | en az 380 | en az 455 | 5 |
Levha T651 değerleri EN 485-2'dedir ve kalınlık aralığına göre değişir. Bu sayfada levha T651 sayısı verilmemiştir; kalite sayfasındaki levha satırı ya da şartnameniz esas alınmalıdır. 2024 için T3 ailesi ve T8 ailesi ayrı satırlardır (2024 sayfası).
Gerilme gidermenin pratik anlamı şudur: T651 ya da T6511 malzemede, işleme sırasında yüzeyden talaş alındığında iç gerilmenin bırakacağı çarpılma azalır. Büyük kesitlerde ve uzun parçalarda fark daha belirgindir. Ama gerilme giderme, malzemeyi tamamen gerilmesiz yapmaz; işleme sırasında yine pay bırakmak gerekir. İşleme müşterinin kendi işidir.
Sipariş notu
- Çizimde "7075-T651" yazıyorsa levha ya da plaka istiyorsunuz demektir. Çubuk için karşılığı T6511'dir.
- Şartnamede "T6" yazıyorsa, ürün formuna göre gerilme gidermeli kodu birlikte sorun.
- İşleme sırasında ölçü sapmasından kaçınmak istiyorsanız 51 ekli temperi isteyin. İşleme müşterinin kendi işidir.
Levha için levha sayfası ölçü ve kalite listesini verir.
Sık sorulan sorular
T651 her kalitede var mı?
Hayır. T651 yalnız ısıl işlemle sertleşen kalitelerde (2xxx, 6xxx, 7xxx) ve levha ya da plakada görülür. Hangi kalitenin hangi temperle sunulduğunu kalite sayfasındaki mekanik tablo gösterir.
T6 ile T651 mekanik değeri aynı mı?
Ekstrüde çubuk standardında T6, T6510 ve T6511 aynı satırı paylaşır; 7075 için D,S ≤ 25 mm'de Rp0,2 en az 480 MPa, Rm en az 540 MPa'dır. Levha T651 için EN 485-2'deki satıra bakılır; kalınlığa göre farklıdır.
Bu kodu nereden öğrenirim?
Çizimde, şartnamede ya da mevcut parçanın malzeme belgesinde yazar. Bulamazsanız teklif formunda "Emin değilim" seçin ve uygulamayı anlatın.
51 eki mukavemeti değiştirir mi?
51, ürünün iç gerilmesini azaltmak içindir. Mukavemeti artırmak amacıyla yapılmaz. Garanti edilen sayı için ilgili temper satırına bakın.